SPOŁECZNOŚĆ
Skąd można dowiedzieć się więcej o Mandalorianach?
Skąd można dowiedzieć się więcej o Mandalorianach? To dość częste pytanie fanów tej kultury, w tym nawet nowych członków naszej organizacji. W tym artykule przedstawię źródła, z których można dowiedzieć się więcej o Mandalorianach w różnych okresach i w obu kanonach.
Komiks
Mandalorianie pojawiają się jako kluczowa siła w komiksach z serii Opowieści Jedi. W Polsce wydano całą serię w kolekcji legend od De Agostini w tomach 69 i 70. W tych komiksach można dowiedzieć się o pierwszej współpracy Mandalorian z Sithami przeciw Republice ponad cztery tysiące lat przed filmami.
Jedną z najważniejszych serii komiksowych dotyczących Mandalorian są Rycerze Starej Republiki. W Polsce wydano wszystkie 10 tomów opowiadających o okresie wojen mandaloriańskich, cztery tysiące lat przed wydarzeniami z filmów.
O historii Mandalorian bliżej wydarzeń z trylogii prequeli można dowiedzieć się z komiksu Jango Fett: Łowy, który w Polsce pojawił się w wydaniu specjalnym Star Wars komiks (numer 3/2009) i opowiada o mandaloriańskiej wojnie domowej oraz początkach kariery Jango Fetta.
Jednym z najbardziej charakterystycznych i największych osiągnięć Boby Fetta jest jego pojedynek z Darthem Vaderem. W trzecim wydaniu specjalnym Star Wars Komiks z 2012 roku można przeczytać komiks Wróg Imperium, w którym ukazano to epickie starcie.
Książka
Revan to powieść, którą warto przeczytać po poznaniu historii z obu gier Knights of the Old Republic. Opowiada o dalszych losach obu protagonistów tych gier, ale jeden z wątków opowiada o dziejach Mandalora z tego okresu, Canderousa Ordo. Sama książka nie zaspokoiła fanów (podobnie jak gra, która była MMO stworzonym zamiast KotOR’a III), ale wątek mandaloriański robi z niej gratkę dla fanów naszej kultury. Przez lata za książkę trzeba było słono zapłacić na rynku wtórnym, ale w tym roku wydawnictwo Olesiejuk dostarczyło wznowienie.
Komandosi Republiki nie bez powodu są nazywani “Biblią Mandalorian.” Karen Traviss praktycznie stworzyła tę kulturę, a na pewno dodała jej dużo większej głębi niż jakikolwiek twórca w obu kanonach. Nie są to książki idealne: nie każdemu pasuje dość realistyczne podejście do misji inspirowanych prawdziwymi specjalnymi, niektórzy narzekają na zbyt liczne wątki relacji między postaciami, innym przeszkadza dość podobna psychologia większości bohaterów. Te wszystkie wady nie dają rady przyćmić zalet: pokazanie ducha Mandalorian, podstaw Mando’a (naszego języka), a także licznych przyśpiewek, zwyczajów i dań typowych dla tej kultury. Dla wyjaśnienia, seria składa się z następujących książek: Bezpośredni Kontakt, Potrójne Zero, Prawdziwe Barwy, Rozkaz 66 oraz Legion 501.
Trylogia Wojny Łowców Nagród składa się z trzech książek: Mandaloriańska Zbroja, Spisek Xizora oraz Polowanie na Łowcę. Wszystkie trzy skupiają się na postaci Boby Fetta i nie wymagają głębszej wiedzy o uniwersum Star Wars. Nie skupiają się na samych Mandalorianach, ale na postaci, której przedstawienie w Legendach znacznie różni się od tego z nowego kanonu. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o najlepszym łowcy nagród, te książki są dla ciebie.
Jednocząca Moc to jedna z najdłuższych książek Star Wars, a jednocześnie zakończenie najdłuższej (19-tomowej) serii Nowa Era Jedi. Choć Mandalorianie wzięli aktywny udział w wojnie z najeźdźcami z obcej galaktyki, nie znalazło się dla nich miejsce w tej serii książkowej, z wyjątkiem tego tomu.
Dziedzictwo Mocy to 9-tomowa seria książek o dość wysokim progu wejścia. Warto przed nią znać wydarzenia z wcześniejszych chronologicznie książek (zwłaszcza serię Nowa Era Jedi, trylogię Mrocznego Gniazda oraz trylogię koreliańską). Autorką co trzeciej książki cyklu jest wspomniana wcześniej Karen Traviss, która dostaje okazję by kontynuować niektóre wątki z niedokończonej serii o komandosach. W ten sposób Mandalorianie stają się dość znacznym wątkiem pobocznym części książek w tej serii, zaczynając od tomu drugiego: Braterstwa Krwi.
Filmy i seriale
Lucas miał też plany na Mandalorian w swojej trylogii prequeli. Choć Mando nie zobaczymy w Mrocznym Widmie, to Boba Fett i jego ojciec/dawca DNA, Jango Fett, pojawiają się w Ataku Klonów jako ważny element śledztwa Obi-Wana.
Serial Wojny Klonów były jednym z pierwszych kontaktów młodszych fanów z Mandalorianami. Już od sezonu drugiego pojawiają się odcinki z ich udziałem. Fani Mandalorian mogą zwrócić uwagę na historie z młodym Bobą Fettem, ale przede wszystkim na odcinki 12-14 i 20-22 w sezonie 2; 5-6 w sezonie 3; 14 w sezonie 4, 14-16 w sezonie 5 oraz 9-11 w sezonie 7.
Boba Fett nie pojawił się w oryginalnej wersji Nowej Nadziei, ale w dzisiejszych czasach można go zobaczyć w pierwszym filmie sagi Lucasa dzięki zmianom w kolejnych edycjach Gwiezdnych wojen. W filmowej trylogii najsłynniejszy łowca nagród w Galaktyce pojawił się po raz pierwszy w Imperium Kontratakuje, a potem zostaje przypadkiem pokonany przez Hana Solo w Powrocie Jedi.
W nowym kanonie Mandalorianie dostali swój własny serial. Już teraz mamy trzy sezony The Mandalorian, a w 2026 roku mamy dostać kinowy film o głównym bohaterze. Din Djarin pojawia się także w serialowym spinoffie pod tytułem The Book of Boba Fett, który oczywiście skupia się przede wszystkim na historii najsłynniejszego łowcy nagród Galaktyki. WYdarzenia tych seriali mają miejsce już po upadku Imperium.
Gry
Wspomniany powyżej komiks to prequel do innej produkcji, która jest bardzo ważna dla każdego fana Mandalorian, ale też Gwiezdnych Wojen w ogóle: gra video Knights of the Old Republic oraz jej kontynuacja o bardzo długim tytule: Star Wars: Knights of the Old Republic II: The Sith Lords. W obu tytułach pojawiają się Mandalorianie oraz jeden z ważniejszych Mandalorów, Canderous Ordo.
Choć fani marzyli o Knights of the Old Republic III, zamiast tego dostaliśmy MMORPG pod tytułem The Old Republic, którego akcja dzieje się trzy wieki po KotORach. W tej grze również dowiadujemy się sporo o historii Mandalorian, a jedna z grywalnych postaci (łowca nagród) może nawet stać się Mando. W pojedynczych misjach można też spotkać Mandalor Mścicielkę. Niestety, gra nia ma polskiej wersji, więc jest mało przystępna dla osób, które słabo posługują się językiem angielskim.
Fani Jango Fetta też nie mają na co narzekać w świecie gier. W 2002 roku wydano Star Wars: Bounty Hunter. Niech nie martwi was data wydania: gra dostała remaster, który działa bez zarzutu na najnowszym sprzęcie, więc współcześni gracze mogą dowiedzieć się o łowach Jango zanim stał się jednym z cuy’val dare i poświęcił się tworzeniu armii klonów.
Zapoznanie się z tymi dziełami popkultury pozwoli na poznanie historii Mandalorian w jej najważniejszych momentach. Oczywiście, nie każdy z dwóch kanonów lub okresów historycznych zachwyci każdego fana. Jeśli interesują Cię szczegółowe informacje o danych postaciach i epokach albo w konkretnych mediach, warto wrócić do jednego ze wcześniejszych artykułów na ten temat: książkach (link), komiksach (link) lub na ekranie (link). Warto też sięgnąć do naszej mandaloriańskiej encyklopedii oraz do fanowskich tłumaczeń literatury, która nigdy nie ukazała się w Polsce. Miłej lektury!